Avrupa Birliği (AB) tarafından finanse edilen proje, Akdeniz Bölgesi'nde araştırma ve inovasyon için iş birliği programı kapsamında hayata geçirildi. Bu proje, su döngüsünün geliştirilmesini, su ile ilgili ekosistem hizmetlerinin optimize edilmesini ve Akdeniz Bölgesi'ndeki paydaşları ve yerel toplulukları güçlendirmeyi amaçlıyor.
İspanya, Yunanistan, İtalya ve Cezayir'in de yer aldığı projenin Türkiye ayağında Bozcaada ilçesi bulunuyor. Proje kapsamında su konusunda doğa esaslı çözümler önerilerek, örnek uygulamalarla yaygınlaştırılması ve yerel yönetimlerle iş birliği yapılması hedefleniyor.
Bozcaada'nın su kaynaklarının kullanılabilirliğini artırmayı hedefleyen proje, su yönetimi konusunda önemli bir adım olarak görülüyor. Bu proje ile Bozcaada'nın su kaynaklarının daha sürdürülebilir bir şekilde yönetilmesi ve korunması amaçlanıyor.
Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü Öğretim Üyesi ve Proje Yürütücüsü Prof. Dr. Yusuf Kurucu, Bozcaada Halk Eğitim Merkezinde düzenlenen toplantı öncesi, gazetecilere yaptığı açıklamada, değişen iklim koşullarının etkileri özellikle kuraklık ve su kıtlığı sıcaklık ile birlikte hem tarıma hem de toprak canlılığına çok fazla etki edeceğini söyledi.
Bunun kısmen azaltılması yani uyum için Avrupa Birliği'nin çağrılara çıktığını belirten Kurucu, "Bizde bu çağrılardan birine Ege Üniversitesi, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü ve Demir Enerji olarak dahil olduk. Bu çok uluslu bir çalışma. Bizde Bozcaada’da yer altı suyunun modellenmesi adaya düşen yağmur sularının adayı beslemesi ve bunlar için kuyular açılması ayrıca yer altı suyu seviyesinin yükseltilmesi güzel bir şey. Tabi bu suyun kullanılması da çok önemli. Bu suyun kullanılmasının optimize edilmesi ana hedeflerimizden bir tanesi." dedi.
Toprağı nemli tutacaklarını ve toprağı kurutmayacaklarını dile getiren Prof. Dr. Kurucu, "Toprak kurudukça çünkü canlılığını kaybediyor. Bu nedenle model uygularımızı Bozcaada’da uygulamak istiyoruz. Amacımız bunu öğretmek. Daha sonra yerel yönetim öğrenilen konuları adaya yaygınlaştıracak." diye konuştu.
Bu sistemin ülkenin başka yerlerinde de kullanılabileceğine işaret eden Yusuf Kurucu, şöyle devam etti: "Çünkü bu tür yöntemler Avrupa’da kullanılmaya başlandı. Ancak kuraklığa karşı bütüncül bir yaklaşım önemli. Yani sadece yer altı suyu seviyesini yükseltmek önemli değil, suyun kullanımını da bunu optimize etmemiz lazım. Şuanda bunun birlikte kullanımı maalesef yok. Eğer buradaki yöntem yaygınlaştırılırsa, sıfır çözüm diye bir şey yok ama sistem Bozcaada’ya önemli ölçüde uyum sağlamış olacak."
Projenin Bozcaada'daki yürütücüsü Naci Erdoğan ise kendisinin adada yaklaşık 800 dönümlük bir arazide tarım yaptığını vurguladı. Bu projenin çok ortaklı bir proje olduğunu kaydeden Erdoğan, “Dünyada artık çok önemli bir iklim krizi var. Su sıkıntısı çekecek ülkelerden bir tanesi de Türkiye. Bu projenin Türkiye’de ve özellikle Bozcaada’da uygulanıyor olması bizi son derece mutlu etti. Bu konuda çözüm ortaklarıyla beraber çalışmalarımız devam ediyor. Ben kendi adıma burada tarım yapan bir kişi olarak çok mutluyum. Çünkü bu projenin içindekiler ve çok farklı konular var. Bunlardan biri su hasadı ikincisi su havzalarının ıslahı. Ve kullanım sularının iyileştirilmesi. Su rezervlerinin düzenlenmesi Bozcaada’nın su kontrolünün sağlanmasıyla ilişkili bir durum." değerlendirmesinde bulundu.
NATMed Projesi kapsamında önümüzdeki günlerde saha çalışmaları yapılıp projenin yerel yönetim ile entegrasyonu sağlanacak.
Nursel Güngördü